تمام فرآیند جمع آوری اخبار به صورت خودکار انجام می گیرد. مسئولیت صحت محتوای این خبر بر عهده خبرگزاری منبع و منتشر کننده آن است.با این وجود در صورتی که به محتوای این خبر اعتراض دارید می توانید از طریقاین لینکما را مطلع کنید.
دسته:()
کد خبر:12328150
۱۳۹۶/۰۸/۲۱ ۱۵:۳۸

عربستان سعودی؛ بحران داخلی و فرافکنی خارجی

عربستان سعودی نیز همچون هر خاندان سلطنتی مشابهی در جهان که دارای گردش درونی نخبگان هستند، همواره مورد تهدید بحران‌های ناشی از بحران جانشینی است. این بحران‌ها در حقیقت با یک وضعیت تناقض‌آمیز تشدید می‌شوند و این وضعیت عبارت است از به شدت نامتوازن بودن توسعه اقتصادی و توسعه سیاسی در این کشور.
عربستان سعودی؛ بحران داخلی و فرافکنی خارجی

خبرنامه دانشجویان ایران: مهدی حصارکی*// آنچه در عربستان سعودی در هفته گذشته پیش آمده است، نشان از یک بحران عمیق در جامعه و بیش از آن در ساختار فرسوده حکومت سنتی آن دارد. این کشور نفت‌خیز، تنها کشوری در جهان است که نام یک خانواده (سعودی) را در دنبال خود می‌کشد که این، به معنای دولت- ملت نبودن آن و ضعف شدید در طی کردن روند دولت- ملت سازی در این کشور است. ساختار دولت (که بهتر است گفته شود امیرنشین تا دولت) در عربستان سعودی به طور کامل بسته است و کارگزاران اصلی تصمیم گیرنده آن، همگی از شاهزادگان خاندان ملک عبدالعزیز هستند که ثروت و قدرت را به طور دربست در اختیار خود دارند. از این رو هر تحولی در این کشور باید از درون خاندان سلطنتی پدید بیاید و بر جامعه حاکم شود. عربستان سعودی  نیز همچون هر خاندان سلطنتی مشابهی در جهان که دارای گردش درونی نخبگان هستند، همواره مورد تهدید بحران‌های ناشی از بحران جانشینی است. این بحران‌ها در حقیقت با یک وضعیت تناقض‌آمیز تشدید می‌شوند و این وضعیت عبارت است از به شدت نامتوازن بودن توسعه اقتصادی و توسعه سیاسی در این کشور.

رهبران عربستان سعودی همواره در پی آن بوده و هستند که اقتصاد خود را توسعه ببخشند و در این راستا زیرساخت‌های بسیاری به وجود آورده‌اند تا سطح رفاه را برای شهروندان خویش بهبود ببخشند. این امر طبقه متوسط را در این کشور رشد داده است و جوانان تحصیلکرده بسیاری در میان مردان و زنان عربستان وجود دارند که حتی بسیاری از آنها بخشی از تحصیلات عالی خود را در بهترین دانشگاه‌های کشور‌های غربی سپری کرده‌اند و به این جهت با فرهنگ دموکراتیک غربی آشنایی دارند. این طبقه متوسط هم خواست مشارکت در قدرت را دارد و هم از تغییرات اجتماعی و فرهنگی استقبال می‌کند. در برابر اما، رهبران عربستان سعودی هنوز تلاش می‌کنند تا شکل بسته نظام را از نظر درون بسندگی قدرت حفظ کنند و حتی این کشور در میان کشورهای عربی حاشیه جنوبی خلیج فارس که حداقل نیمی از مجالس قانونگذاری آنها انتخابی است، تنها کشوری می‌باشد که فقط یک مجلس مشورتی کاملا انتصابی دارد و اکثریت اعضای آن از شاهزادگان هستند. در نتیجه با مشاهده اینکه هیچ نشانه‌ای از تلاش برای توسعه سیاسی در عربستان سعودی دیده نمی‌شود، این کشور از نظر سیاسی توسعه نیافته ترین کشور منطقه خاورمیانه است و در عین حال، این امر شکاف زیادی با توسعه اقتصادی آن دارد. بدینسان است که بحران جانشینی در این کشور، به بحران‌های دیگر دامن می‌زند.

در چنین شرایطی، درگذشت پادشاه قبلی، ملک عبدالله، و به قدرت رسیدن ملک سلمان اگرچه در ظاهر امر به آرامی صورت گرفت، اما رسیدن قدرت به او و برکناری تعداد کمی از شاهزادگان در ابتدای کار توسط وی، و آنگاه تبدیل شدن محمد بن سلمان به ولیعهد دوم و سپس به سرعت به ولیعهد اول (بدون اینکه دیگر ولیعهد دومی وجود داشته باشد)، نشان از آن دارد که بخشی از رهبران سعودی، طرحی برای تصفیه سیاسی و خارج کردن بسیاری از شاهزادگان از عرصه قدرت دارند. به این ترتیب و با اوجگیری قدرت محمد بن سلمان، در هفته گذشته بزرگ‌ترین طوفان تصفیه سیاسی در عربستان سعودی، از زمان به قدرت رسیدن این خاندان و تشکیل این کشور، در حال وقوع است که در آن، با تشکیل کمیته فساد و بر طبق نظر آن، تعداد بسیار زیادی از شاهزادگان از کار برکنار شده‌اند، تعدادی در حصر قرار گرفته‌اند و تعداد کمی نیز به زندان افتاده‌اند، به گونه‌ای که بسیاری از تحلیلگران از این رویدادها به عنوان زلزله سیاسی و نیز شبه کودتا یاد می‌کنند. محمد بن سلمان که به نظر می‌رسد به زودی با کنار زدن پدر خویش  به پادشاهی برسد، تلاش می‌کند تا با این اقدامات ضد فساد، نه تنها جای پای خود و کادرهای جوانی که از نسل سوم شاهزادگان سعودی هستند را با از کار برکنار کردن کادرهای قدیم محکم کند، که تلاش می‌کند دوره خود را با گردش سریع اما درونی حلقه قدرت خاندانی پایه‌گذاری نماید، تا تهدیدات علیه بخشی از خاندان سعودی که اکنون به قدرت رسیده اند و خود از آنهاست را با قبضه کردن کامل قدرت کاهش دهد. اما از سوی دیگر، وی و این شاهزادگان جوان، متوجه خطرات احتمالی نیز هستند که ممکن است از سوی کادرهای قدیمی آنها را یک شبه از قدرت بیاندازد، در نتیجه به سرعت در حال تلاش است که از یک سو این بحران جانشینی را با مجموعه‌ای از اصلاحات اجتماعی از بالا تحت‌الشعاع قرار دهد و به این ترتیب میان جوانان عربستان و طبقه متوسط آن محبوبیت و مشروعیت کسب کند تا از نیروی اجتماعی آنها برای پشتیبانی از اقدامات خود استفاده کند و کادرهای قدیمی را عوامل جلوگیری کننده از اصلاحات اجتماعی معرفی نماید و در اصل آنها را از عرصه قدرت دور  کند. به همین جهت عربستان اکنون شاهد اصلاحاتی نظیر اجازه رانندگی زنان، آزادی‌های اجتماعی بیشتر، توجه به خواسته‌های مردان و زنان جوان تحصیلکرده و... است. 

از سوی دیگر برای جلوگیری از کودتای کادرهای قدیمی علیه خود و شاهزادگان جوان، محمد بن سلمان در حال دو تلاش همزمان است. یکی برقراری سریع روابط مستحکم تر (نسبت به دوره ملک عبدالله) با قول انجام اصلاحات با غرب به خصوص آمریکاست تا جای پای خود را به شدت محکم کند، سفر ترامپ به عربستان سعودی و وقایع حواشی آن گویای این حقیقت است.  دومی، فرافکنی بحران جانشینی و پیامدهای آن به سوی خارج است. به این ترتیب محمد بن سلمان با پررنگ کردن توجه بر نفوذ جمهوری اسلامی ایران در منطقه و در میان شیعیان آن که با هدف رهایی آنان از استضعاف و استکبار انجام می‌شود، در حال تلاش است تا با سرگرم کردن مطبوعات عربستان، افکار عمومی آن، دیگر شاهزادگان، کشورهای منطقه و غرب، توجه و مشغولیت آنان را به دفع تهدیدات ناشی از قدرتی به نام ایران  معطوف دارد تا تحت لوای آن، به ادامه قبضه کردن کامل قدرت نایل آید. بر این اساس، جوسازی علیه جمهوری اسلامی ایران با بهانه برخورد موشک به عربستان از سوی مبارزان هوثی یمن که عربستان در حال مقابله با آنان در یک جنگ نیابتی است و حقوق بشر را با اقدامات خود در یمن زیر پا گذاشته است، در این راستا قابل فهم است. همچنین استعفای حریری از سمت نخست وزیری لبنان  پس از سفر به ریاض با بهانه مداخله جمهوری اسلامی ایران در اوضاع سیاسی لبنان، در راستای ایجاد جو ضد ایران در منطقه و در غرب بوده است تا بتواند ائتلافی  ضد جمهوری اسلامی پدید آورد و به این ترتیب بحران جانشینی داخلی را به خارج از کشور خود فرافکنی کند تا در نهایت به مقصود اصلی یعنی قبضه کردن کامل قدرت در عربستان سعودی نایل آید.

* کارشناسی ارشد علوم سیاسی دانشگاه آزاد واحد کرج

#عربستان #ایران #خاورمیانه #مهدی حصارکی
این خبر را به اشتراک بگذارید


تکرار ادعای سعودی از زبان دبیرکل اتحادیه عرب افشاگری جواد خیابانی در سرپل ذهاب + فیلم 100 حمام سیار در مناطق زلزله‌زده در حال نصب است از پایان شو تبلیغاتی یاران احمدی‌نژاد تا پیش‌بینی زلزله مهیب در سال آینده/ پربازدیدترین‌های 28 آبان هیلاری کلینتون: ترامپ همچنان عروسک خیمه شب بازی پوتین است واکنش احساسی راموس به مصدومیت خونین وزیر اسرائیلی: با عربستان سعودی علیه ایران همکاری می‌کنیم تکرار ادعای سعودی از زبان دبیرکل اتحادیه عرب: تهدیدات ایران از حد و مرز گذشته/برنامه موشکی ایران بزرگترین تهدید منطقه است واتفورد 3 امتیاز از وستهام گرفت عزم ایران، روسیه و ترکیه در مقابل تنش آفرینی آمریکا تدارک 70 برنامه توسط سپاه ناحیه تربت حیدریه در هفته بسیج حزب الله اطلاعاتی درباره نقشه بعدی عربستان در لبنان دارد مراسم شام غریبان امام رضا (ع) در حرم مطهر رضوی مسمومیت 45 نفر از عزاداران نوشهری در سالروز شهادت امام رضا (ع) چمنیان: رییس بخش توسعه مربی و بازیکن فیفا گفت موفقیت ایران در جام جهانی اتفاقی نبوده است/ عباس چمنیان هم به دانش و اطلاعات جدید نیازمند است چمنیان: رییس بخش توسعه مربی و بازیکن فیفا گفت موفقیت ایران در جام جهانی اتفاقی نبوده است/ بازی آلمان خیلی مورد پرسش قرار گرفت استقلال نیاز به همدلی دارد/ شفر پنج ماه زمان می‌خواهد اگر من احمدی‌نژادی بودم/اجرای وصیتنامه گشوده نشده هاشمی/پیشنهاد بی شرمانه ایتالیا درباره ایران/ سبقت مردم بی نظیر در کمک به زلزله زدگان تخصیص ردیف مستقل در بودجه 97 برای مناطق زلزله‌زده استان کرمانشاه ادعاهای تکراری الجبیر علیه ایران در نشست اتحادیه عرب کنارگیری ریاست‌جمهوری زیمبابوه از قدرت نیاز خانوارهای تحت پوشش کمیته امداد از نظر احداث و تجهیزات خانه تأمین می‌شود شماری شهید و زخمی در پی حمله راکتی تروریست‌ها به دمشق برگزاری مسابقات رزمی سواره برای اولین بار در ایران به میزبانی یزد شمارش معکوس در بسته شدن پرونده حکومت خود خوانده + فیلم زمان پرداخت سرانه مدارس اعلام شد توضیحات معاون استاندار کرمانشاه درباره تعداد جان باختگان مسکن مهر دروازه بان اخراجی سیاه جامگان به این تیم بازگشت سرلشکر جعفری: اسکان موقت زلزله‌زدگان به‌زودی آغاز می‌شود موگابه با کناره‌گیری از قدرت موافقت کرد پیروزی آلکمار مقابل رودا با تاثیرگذاری جهانبخش شکست پانیونیوس باحاج صفی و شجاعی بازتاب درخشش رفیعی در رسانه‌های قطری امام رضا (ع)؛ برترین الگوی جامعه بشری مرحله دوم کاروان کمک‌های مردمی آذربایجان غربی به کرمانشاه اعزام شد نشست گروههای امربه معروف ونهی ازمنکر حوزه‌ها و پایگاههای مقاومت سپاه مهاباد حضور سردار سلیمانی در شهر آزادشده البوکمال سوریه صدور بیانیه ریاض از سوی اتحادیه عرب علیه ایران گل‌محمدی: شرایط تراکتورسازی و سپاهان مشابه است المیادین: سردار سلیمانی، فرماندهی نبرد البوکمال را بر عهده داشت/واعظی خطاب به شایعه‌سازان: روحانی در کرمانشاه از ماشین پیاده شد ترامپ در حزب خودش هم با کاهش حمایت‌ها مواجه است یک مقام حزب‌الله: عربستان از یک شکست به شکستی دیگر منتقل می‌شود زمان برای تشکیل دولت ائتلافی آلمان رو به پایان است موگابه با کناره گیری از قدرت موافقت کرد تکرار ادعای سعودی از زبان دبیرکل اتحادیه عرب موافقت موگابه با کناره‌گیری از ریاست‌جمهوری الجبیر: سکوت‌دربرابرایران‌به‌نفع‌امنیت‌اعراب‌نیست آخرین اخبار از اسکان موقت زلزله‌زدگان انفجار تانکر سوخت در جاده سرخه - سمنان گلایه آیت‌الله نوری‌همدانی از گرانی و بیکاری
نتانیاهو استقبال کرد؛ رونمایی از طراحی جدید ترامپ/کشور فلسطینی کوچکتر مرزهای 1967/استفاده از اهرم فشار ریاض لوب‌لاگ: محمد بن سلمان؛ فواره چون بلند شود، سرنگون شود ولیعهد عربستان از ترور جان به‌در برد خلاصه بازی الهلال عربستان و اوراواردز ژاپن در 27 آبان 96 +فیلم تساوی الهلال و اوراواردز در بازی رفت فینال آسیا اعتراف تکان دهنده‌ی قاتل دختر 15 ساله مرندی استقبال وزیر خارجه لبنان از سخنان اخیر حریری بینی سرخیو راموس شکست مداحی شهادت امام رضا (ع) با نوای محمود کریمی + صوت عکس:: تشییع شهید محمد عبداللهی در تهران پزشک کیارستمی به پرداخت دیه محکوم شد سفر رئیس‌جمهور به مشهد لغو شد خلاصه بازی پاری سن ژرمن 4-1 نانت آتش سوزی تانکر حامل سوخت در محور سمنان - سرخه /ادامه تردد خودروها بعد مهار آتش علیرضا نظری به خیل شهدای مدافع حرم پیوست + عکس گلچین مداحی شهادت امام رضا (ع) با صدای میثم مطیعی + صوت هشتگ ضد آل سعود در توییتر فراگیر شد! رونمایی جدیدترین موتور سیکلت bmw در میلان +عکس ماهیگیری از صحبت‌های آقا وحید به سبک سیاسی کارها واکنش وحید حقانیان به اظهاراتش علیه جهانگیری مهدی موحدنیا در راه دفاع از حریم اهل بیت (ع) به شهادت رسید + عکس قطر: روابط ما با ایران، منحصر به فرد است رامون دیاز: الهلال در ژاپن پیروز می‌شود ترامپ به میزبان سعد حریری چه گفت رزمنده سبزواری مدافع حرم به درجه رفیع شهادت نائل شد خلاصه بازی الهلال عربستان 1 - اوراواردز 1 واژگونی تانکر حمل سوخت در سرخه آن کس که جهانگیری را لعنت کرد! مدافع حرم سبزواری به جمع شهدا پیوست + تصویر موگابه یکشنبه از ریاست‌جمهوری زیمبابوه برکنار می‌شود تصاویر جدید از مناطق زلزله زده کرمانشاه حقانیان: 25 سال با جهانگیری همکار بوده‌ام/باید مشکلات مردم را حل کنیم نه اینکه … چهار غایب بزرگ استقلال مقابل سیاه جامگان اقتصاددان: تورم بسیار بسیار شدید در راه است آینده سیاسی موگابه در ابهام دایی: از طریق پلیس فتا پیگیر ارسال پیام با نام من به روحانی هستم/ پرسپولیس به بیش از 25 نامه من پاسخ نداد محیط‌بانان کرمانشاهی سهم پوتین امسال خود را به زلزله‌زدگان دادند آتش سوزی تانکر حامل سوخت در محور سمنان - سرخهادامه تردد خودروها بعد مهار آتش پیکر نویسنده پیشکسوت کردستانی به خاک سپرده شد برانکو: بازیکنان‌مان حرفه‌ای هستند و اتفاقات اخیر تاثیری روی کار آنها ندارد/ دوست ندارم ایران و کرواسی همگروه شوند/ به خاطر پول بازی می‌کنیم! پیکر شهید مدافع حرم "محمد علی رضایی" در نظرآباد تشییع می‌شود اعلام جزئیات آزمون دکتری 97/ آغاز ثبت‌نام از چهارشنبه جان باختن یک کارگر بر اثر سقوط تابلوی تبلیغاتی در تبریز وزیر خارجه لبنان در نشست اتحادیه عرب حضور نخواهد یافت مهاجری: استراتژی پدیده در مقابل پرسپولیس، پیروزی است؛ جادوگری؟ این مسائل همیشه در فوتبال بوده است موگابه عزل شد اشتباه خنده دار مهاجم لگانس برابر بارسلونا! عزل «موگابه» از ریاست حزب حاکم زیمبابوه ماجرای تغییر مدیرعامل سایپا

تمام فرآیند جمع آوری اخبار به صورت خودکار انجام می گیرد. مسئولیت صحت محتوای این خبر بر عهده خبرگزاری منبع و منتشر کننده آن است.با این وجود در صورتی که به محتوای این خبر اعتراض دارید می توانید از طریقاین لینک ما را مطلع کنید.
message
near_me