۰۱:۱۵
منبع: فارس
دسته: سیاسی
کد خبر: 17787653
بازیگران قیام 30 تیر + عکس
بازیگران قیام 30 تیر + عکس
در روز 30 تیر 1331 یک سال و 4 ماه پس از به ثمر نشستن نهضت ملی صنعت نفت، مردم ایران به رهبری آیت‌الله کاشانی و با راهپیمایی در خیابان‌ها خواستار برکناری احمد قوام‌السلطنه و بازگشت دکتر محمد مصدق به پست نخست‌وزیری شدند.
به اشتراک بگذارید:
خبرگزاری فارس گروه تاریخ: در تاریخ معاصر ایران، در سی‌امین روز از تیرماه 1331، جانبازی و ایثارگری ملت حق طلب و استقلال جوی ایران، درخشش ویژه دارد. در این روز، به رغم تدارک یک ظاهر قانونی برای از میان بردن دستاوردهای نهضت ملی، مردم ایران به ندای رهبر روحانی این جنبش، آیت‌الله سید ابوالقاسم کاشانی پاسخ مثبت گفتند و با همت والای خویش، دربار و دیگر نمایندگان استعمار را به عقب راندند و قدرت خود را به رخ جهانیان کشیدند. در مجموعه‌ای که پیش روی دارید، نقش آفرینان مثبت و منفی این رویداد تاریخی و نیز پیامدهای آن به تصویر کشیده شده‌اند. امید آنکه تاریخ پژوهان نهضت ملی را به کارآید. در سال 1331 بیشتر وقت دکتر محمد مصدق، به چالش و مذاکره با دولت‌های خارجی به ویژه دولت آمریکا گذشت، با این حال به نظر می‌رسید که در به سرانجام رساندن ملی شدن نفت، توفیق چندانی نیافته است. تصویر او را در مذاکره با «هریمن «وزیر خارجه وقت آمریکا نشان می‌دهددکتر مصدق در معرفی کابینه خود به محمدرضا پهلوی، اعلام کرد که وزارت جنگ را خود برعهده خواهد داشت، امری که مطابق عرف نبود و شاه با آن مخالفت کرددکتر مصدق پس از مخالفت شاه با تصدی وزارت جنگ توسط وی، به منزل رفت و استعفای خود از نخست وزیری را اعلام کرد. او درباره این استعفا، با هیچیک از همپیمانان سیاسی خود مشورت نکردبه شهادت اسناد، در میان اعضای جبهه ملی و همپیمانان سیاسی دکتر مصدق، تنها حسین مکی توانست در دوران خانه نشینی وی، با او دیدار کندمجلس بلافاصله پس از استعفای مصدق، به نخست وزیری احمد قوام ملقب به «قوام السلطنه» رای داد. محمدرضا پهلوی نیز حکم نخست وزیری را به نام وی صادر کرد. اسناد تاریخی نشان می‌دهد که به رغم عدم تمایل محمدرضا پهلوی به نخست وزیری قوام، اشرف پهلوی نقش شاخصی درنیل او به این مقام ایفا کردپس از انتشار بیانیه قوام، آیت‌الله سید ابوالقاسم کاشانی دربیانیه و نیز گفت وشنودی مطبوعاتی، با محکوم کردن تهدیدات وی، به طور قاطع خواهان بازگشت دکتر مصدق به نخست وزیری شددر روزهای 26 تا 30 تیرماه 1331، چهره‌هایی چون علی امینی و حسین علاء برای وساطتِ پذیرش نخست وزیری قوام، نزد آیت‌الله کاشانی آمدند که با پاسخ منفی وی مواجه شدنداحمد قوام پس از جلوس برکرسی صدارت، در بیانیه‌ای مخالفان را تهدید به محاکمه صحرایی واعدام کرد! برخی براین باورند که این اطلاعیه، به قلم مورخ الدوله سپهر به نگارش درآمده بودشاه در روز 30 تیر، 1331 برای اعضای جبهه ملی پیام فرستاد تا یکی از میان خود را برای نخست وزیری برگزینند که با واکنش منفی مظفر بقایی و چند تن دیگر روبرو شدگروهی از کفن پوشان شهرهای کرمانشاه وقصرشیرین که برای کمک به مردم تهران در 30 تیر، عازم پایتخت شدندنمایی از اجتماعات و درگیری‌های 30 تیر در میدان بهارستان تهراننمایی از اجتماعات و درگیری‌های 30 تیر در میدان بهارستان تهراننمایی از تجمعات عصرگاه 30 تیر، آنگاه که خبر استعفای قوام اعلام شد. این تصویر به امضای آیت‌الله کاشانی رسیده استبعدها فاش شد که درجریان مبارزات منتهی به 30 تیر، عیسی سپهبدی از اعضای حزب زحمتکشان به دیدار قوام رفته بود. این حزب پس از افشای این خبر اعلام کرد که ملاقات او خودسرانه بوده واین فرد مستعفی شناخته می‌شود. در تصویر سپهبدی درکنار شمس قنات آبادی دیده می‌شوددرعصرگاه 30 تیر، حسین علاء به دستورشاه وبدون هماهنگی با قوام، خبراستعفای او را اعلام کردچند روز پس از بازگشت دکتر مصدق به نخست وزیری، آیت‌الله کاشانی درنامه‌ای به وی، از برخی انتصابات وی انتقاد کرددکتر مصدق درپاسخ به نامه انتقادی آیت‌الله کاشانی، او را از مداخله در امور دولت برحذر داشت! نمایی از حضور دکتر مصدق بر مزار شهدای 30 تیر درگورستان ابن بابویه تهراندر اولین جلسات مجلس شورای ملی پس از 30 تیر، کمیسیونی به ریاست مظفر بقایی کرمانی برای تعقیب عاملان وآمران کشتار 30 تیر ازجمله احمد قوام، تشکیل شددکتر مصدق اعتقادی به تعقیب ومجازات احمد قوام به دلیل کشتار 30 تیر نداشت، لذا او را تحت حمایت خود گرفتاحمد قوام در 28 تیر 1334 درگذشتانتهای پیام/
مسئولیت صحت محتوای اخبار بر عهده خبرگزاری منبع و منتشر کننده آن است و خبروان صرفا این خبر را بازنشر داده است.
اخبار مشابه

خط های خبری

پربازدیدترین اخبار

مهمترین اخبار